Disclaimer: in dit blog staan geen slaaptips. Toch kan dit inzicht je in slaap laten vallen (of juist laten ontwaken…).
Slapen is superbelangrijk voor een mens. Net zoals ademen of eten. Het is iets natuurlijks wat ons lichaam gewoon vanzelf doet. Niet voor niets zeggen we: “In slaap vallen”. Je doet het niet, maar je valt er ineens in. Toch kunnen we er behoorlijk veel gedoe van maken. Vooral als je ’s nachts wakker ligt.
Je gedachten houden je wakker
Je wordt midden in de nacht wakker en je begint te malen over iets wat gisteren gebeurde. Misschien wel een gesprek dat niet helemaal lekker liep. Of je bent al bezig met morgen. Bijvoorbeeld met die mail die je nog moet versturen of die belangrijke meeting om 10 uur. Of je maakt je zorgen om iets of iemand. Je vraagt je wellicht af of je kind veilig is thuisgekomen na het stappen.
Voordat je het doorhebt, ben je spontaan een heel eind verder in je hoofd. Je bent niet alleen hierover aan het nadenken. Je denkt inmiddels ook iets in de trant van: Ik lig nu alweer wakker. Waarom toch? Als ik nu niet slaap, ben ik morgen kapot. Dat kan echt niet hoor. Ik moet fit zijn. Toch eens slaaptips opzoeken hoor. Hoe laat zou het eigenlijk zijn?
Wakker worden om 3 uur ’s nachts
Je kijkt vervolgens met een half oog naar je klok. Op zichzelf zijn het maar digitale getallen. Maar ook daar komen razendsnel gedachten over op hè? Zo ging het bij mij dan regelmatig:
1:17 O jee, ben ik nu al wakker? Ik moet nog de hele nacht.
3:00 Ja hoor, het is weer zover. Ik word ook altijd om drie uur wakker.
3:33 Hé, kijk nou wat leuk: allemaal drieën 😉.
3:45 Zucht, nog steeds wakker. Wel leuk zo oplopend 3, 4 en 5.
6:05 Bah, nu al? Mijn wekker gaat zo alweer. Ik ben nog zo moe.
Mede dankzij inzichten in de werking van de 3 principes heb ik gelukkig weinig last van wakker liggen. Ik heb er weinig gedachten over. Ik lig niet meer wakker van een slapeloze nacht zeg maar 😉. Maar natuurlijk word ik heus nog wel wakker ‘s nachts. Vooral als ik naar de wc moet, het warm heb of pijn in mijn lijf ervaar. Of simpelweg omdat mijn lichaam gewoon voor de wekker al uitgeslapen is...
Op die momenten merkte ik dat ik onbewust toch nog wel gedachten had over de tijden dat ik wakker werd. Vooral in een periode dat ik er een soort spelletje van maakte om grappige combinaties in getallen te zien. Hoe laat zou het zijn? Voor ik het doorhad, keek ik al naar mijn wekker op het nachtkastje.
Wat zou er gebeuren als ik niet weet hoe laat het is?
Het was een vraag die spontaan oppopte. Wat zou er gebeuren als ik eens niet naar de klok kijk? Dat vond ik eigenlijk wel een interessant experiment. Dus ik besloot de wekker om te draaien, zodat ik die felrode getallen niet zag als ik mijn hoofd naar mijn nachtkastje draaide. Ook nam ik me voor om niet naar mijn telefoon te kijken als ik naar de wc ging. Niet omdat je niet naar een klok of telefoon zou mogen kijken hoor - nogmaals dit is geen slaaptip - maar ik deed dit gewoon uit nieuwsgierigheid.
Wat gebeurt er als je ’s nachts niet meer op de klok kijkt?
Geen idee wat er bij jou gebeurt. Maar als ik nu wakker word, heb ik werkelijk geen idee hoe laat het is. Geen idee of het pas 1 uur is. Of weer 3 uur. Of wat voor grappige nummercombinatie dan ook. Wat mij vooral opviel na een paar nachten onwennigheid? Er is spontaan opvallend (nog) minder te denken! Het is zo lekker rustig in het hoofd. Zo saai zelfs, dat ik er gewoon van in slaap val.
Dat vond ik een nogal behulpzame aanwijzing van mijn experiment. Het liet zo mooi zien hoe snel er betekenis wordt gegeven aan iets wat we zien. Een paar cijfers op een wekkerradio zijn gewoon een paar cijfers. Eigenlijk zijn het zelfs maar een paar pixels. Totdat er gedachten bij komen met allerlei verhalen. Allemaal onnodige gedachten die je wakker houden.
Vaak merk je het nog geeneens hoeveel betekenis je geeft aan tijden of het feit dat je wakker bent. Hoe laat is het? Hoe lang lig ik nu al wakker? Als ik nu niet slaap, hoe moet ik morgen dan functioneren? Waarom word ik toch altijd om drie uur wakker? Maar slapen is toch echt belangrijk hoor. En ga zo maar door.
Die gedachten kunnen juist midden in de nacht (zeker als we al zo moe zijn) behoorlijk echt en als dé waarheid voelen. Voor je het weet lig je niet alleen wakker, maar ben je ook aan het nadenken over de mogelijke consequenties van het wakker liggen. En die consequenties zijn dan zelden positief.
Wat nou als dat inzien al genoeg is?
Misschien is dat ook waarom inzicht in de werking van ons denksysteem zo anders werkt dan een slaaptip. Je hoeft jezelf niet te leren hoe je in slaap valt, want dat gebeurt vanzelf. Je hoeft je gedachten niet weg te krijgen, als dat überhaupt al mogelijk is. Midden in de nacht hoef je jezelf ook niet toe te spreken: “Ik mag nu geen gedachten hebben”.
Hoe meer je ziet hoe de aard van het denken werkt, hoe minder interessant die onnodige gedachten vanzelf worden. Ze zijn ook zo onpersoonlijk. Jij (be)denkt ze namelijk niet, maar je beleeft ze alleen tijdelijk in jouw bewustzijn. Het is eigenlijk net zoals het weer. Gedachten komen en gaan.
Op een nacht word je dan misschien wakker, zonder dat je weet hoe laat het is. Je valt vanzelf weer in slaap. Er was gewoon niets meer om wakker van te liggen.

0 Reacties